• β

  • Beta Architecture
    studio specialized in
    unbuilt architecture

Our work.
Collection.

Deze ontwerpopdracht heeft betrekking tot de herinrichting van het publieke domein van Spiere waarbij de visie en de relatie met de beekvalleien als uitgangspunt wordt meegenomen. Het betreft concreet de herinrichting van het Robecijnplein met Jacquetbosstraat inclusief het kruispunt met de Oudenaardseweg en het conceptontwerp van de 3 architecturale knopen waar de relatie met de beekvallei wordt gerealiseerd. De gemeente wil de opmaak van een inrichtingsplan en de uitvoering van (in eerste instantie) de verbindingen tussen het dorpscentrum en de Grote Spierebeek, inzetten als hefboom voor de ontwikkeling van het ganse gebied.

De gemeente heeft de ambitie om van de publieke ruimte in het centrum een visitekaartje te maken voor Spiere. Het Robecijnplein wordt vandaag voornamelijk gebruikt als parkeerplein en logistieke ruimte voor bussen. Het plein heeft heel wat mogelijkheden en kan naast die functionele vereisten, ook andere rollen gaan spelen. Het is immers een eind/begin punt van wandelingen en busroutes, er is voldoende plaats om allerlei activiteiten te ontvangen, en is dé ideale verbinding met het vallei-landschap en de vista’s die je er kan hebben.

Onze visie voor de dorpskern van Spiere bestaat dan ook uit drie krachtlijnen: Een aangenaam én functioneel plein maken dat deel uitmaakt van de publieke ruimte van het dorp, een evidente natuurlijke route door het centrum mogelijk maken gebaseerd op de historische landschapselementen en een sfeervolle heraanleg van enkele sleutelstraten die het centrum een coherente identiteit kan geven. We hangen de ontwerpstrategie op aan twee eenvoudige maar krachtige ingrepen, die de structuur uitzetten waarbinnen we de andere interventies inpassen.

Een dorpspodium en een landschapsbalkon. Twee schijnbaar eenvoudige elementen die met precisie de ruimtelijke structuur net voldoende hertekenen om enkele cruciale punten te verbeteren.

Beide elementen geven op een eenvoudige en slimme manier vorm aan de heroriëntatie van de verschillende ruimtes, geven ze een nieuw adres en brengen de deelruimtes opnieuw met elkaar in verbinding. We kiezen er voor de kerk weer te vergroenen door de heuvel met zijn voeten in het groen te zetten. Die groene ruimte wordt cruciaal in de verbinding van de twee vallei delen én wordt heel leesbaar als figuur in het dorp. Het dorpspodium zetten we in als overgang tussen het plein en de groene kerkomgeving. Het dorpspodium is de organiserende kracht van het ontwerp. Vanuit deze twee elementen wordt de verdere omgeving vorm gegeven aan de hand van een aantal krachtlijnen.

Het landschapsbalkon

De kerk richt haar gezicht op het landschap. De kunstmatige heuvel waar zij op staat wordt weer zichtbaar gemaakt en krijgt een parkachtig karakter. De reeds aanwezige gelaagdheid in dit reliëf wordt versterkt door het huidig ensemble van keermuren uit te breiden met een serie treden naar het landschap. De kerkheuvel komt weer aan de Spierebeek te liggen.

Om de relatie met de kerk nog te versterken leggen we ook de wandelroute langs het landschapsbalkon, de wandelaar komt als het ware aan op het kerkvoorplein en kan hier ten volle van de landschappelijke en historische kwaliteiten genieten. Hiervoor leggen we ook een klein brugje aan over de Grote Spierebeek zodat ook deze in het verhaal wordt betrokken.

Het dorpspodium

Ontworpen als een eenvoudig plateau, lost dit dorpspodium verschillende functies op. Net op de overgang tussen de kerkheuveltuin en het Robecijnplein, bakent het als een janushoofd twee verschillende ruimten af: een versteend kasseienplein dat ruim, open en functioneel is; een groene tuin die als ontbrekende schakel de valleiroute afmaakt en ze verbindt met het centrum.

Het nieuwe dorpspodium biedt een eenvoudige oplossing als zitrand naar het park, als bushalte naar het plein, als overdekte fietsenstalling, als infobord, nachtverlichting voor het plein en andere kleinschalige infrastructuur in de openbare ruimte. Het podium wordt ook echt ingezet bij evenementen op het plein (filmvoorstellingen in open lucht, klein optreden, toespraak, uitleg bij het begin van een wandeling… ).

Het centrumplein

Ook aan de dorpszijde wordt de gelaagdheid van de kerkomgeving benut om de kerk en het dorpsplein opnieuw met elkaar in verbinding te brengen. De bestaande keermuur loopt door in een laag keerelement met zitrand en gaat zo een relatie aan met het ‘dorpsplein’.

Aan het kruispunt met de Oudenaardseweg, wordt de historische ‘Place’ weer de prettige verblijfsruimte die het ooit was, met een sterk teruggedrongen dominantie van de infrastructuur. We behouden wat strikt nodig is voor de verkeersafwikkeling. Enkele flinke bomen en een lage haag zorgen voor intimiteit en afbakening van de overige ruimte. Uniforme, ingetogen verharding, passende verlichting, een S-vormige bank en uitbreidingsmogelijkheden voor de terrassen vormen de ingrediënten voor een hernieuwde vitaliteit van dit dorpshart. De gebruikte bestrating loopt naadloos verder in de aanleg van het Robecijnplein en de straten tussen beide centrumpleinen.